Herkenbaarheid

Heb jij iemand in je omgeving die verslaafd is? Dan ben je niet alleen.

Het komt namelijk best wel veel voor, verslavingen. Bijna een vijfde van de Nederlandse bevolking heeft op een bepaald moment een probleem met drugs of alcohol. En als één van je ouders verslaafd is, zal dat voor jou en je broers of zussen ook niet makkelijk zijn!

Je bent niet schuldig of verantwoordelijk!!!!

Veel mensen voelen zich schuldig of verantwoordelijk voor het gebruik van een verslaafde partner/gezinslid/zoon of dochter. Dat schuldgevoel is onterecht.

Veel gebruikers/verslaafden nemen geen of onvoldoende verantwoordelijkheid voor hun gedrag. Zij zeggen dat zij er niets aan kunnen doen en dat het gebruik niet hun verantwoordelijkheid is. Allerlei redenen worden aangevoerd om het gebruik te verklaren:

  • Onoplosbare persoonlijke problemen
  • Relatieproblemen (scheiding, slechte relatie met een ouder)
  • Problemen op het werk
  • Problemen met de gezondheid
  • Acties van andere mensen
  • Verslaving

Het komt ook voor dat men zegt, dat men niet kan veranderen OMDAT men verslaafd is. De persoon met een verslaving wil daarmee zeggen: “ik kan er niets aan doen” of “ik kan het niet veranderen”. Veel mensen in de omgeving van de verslaafden accepteren dit soort verklaringen van/excuses voor gebruik en vinden vaak dat zij zelf ook een oorzaak zijn van het verslaafde gebruik.

Iemand anders draagt niet de verantwoordelijkheid voor het gebruik van de verslaafde. Niemand giet bij een ander de drank door de keel. Niemand stopt de snuif coke in de neus van de cokegebruiker. Niemand rookt een paar dagelijkse grammen wiet voor een ander.

De roze olifant die verslaving heet

De roze olifant, die verslaving heet.

Iedereen weet dat er sprake is van een verslaving, maar vaak praten familie en dierbaren niet over de problemen in hun leven die voortkomen uit het leven met een verslaafde. De verslaafde zelf neemt vaak geen of onvoldoende verantwoordelijkheid voor de gevolgen die hun verslaving voor andere mensen of henzelf heeft. De problemen die familie en dierbaren ervaren staan als de spreekwoordelijke roze olifant in hun leven. Ze zijn er wel, maar er wordt niet of nauwelijks over gesproken.

Vaak moet alles wijken voor de verslaafde drinker/gebruiker. Daardoor komen mensen in de directe omgeving van de verslaafde in de knel. De verslaafde bepaalt en beperkt hun leven. De vrijheid en de ruimte van partners, kinderen en vrienden om hun eigen leven te leiden, wordt steeds kleiner. Mensen in de omgeving van een drinker/gebruiker zoeken steeds aanpassingen en oplossingen voor dagelijkse problemen die met de verslaving te maken hebben.

Gezinsleden proberen vaak om de verslaving geheim te houden. Familieleden en partners maken excuses bij anderen of beschermen de verslaafde tegen de gevolgen van het gebruik. Men ontvangt thuis steeds minder mensen of gaat minder uit of naar feestjes. Men vereenzaamt, raakt overbelast en zoekt geen steun.

Mensen proberen dagelijkse oplossingen te vinden waarbij ze zich steeds meer aanpassen. De druk die de verslaafde uitoefent om alles maar zo te laten, is groot. Als je toegeeft aan die druk, zal je als partner, kind, vriend, familielid blijven inleveren. De verslaafde ontkent, bagatelliseert of ontwijkt het gesprek over de verslaving en de consequenties daarvan voor anderen en zichzelf. Of hij/zij zegt er machteloos tegenover te staan.

  • Maakt u zich zorgen over het drinken, het gebruik of de gewoontes van iemand anders?
  • Hebt u geldproblemen door het drinken, het gebruik of de gewoontes van iemand anders?
  • Liegt u om het drinken, het gebruik of de gewoontes van een ander te verbergen?
  • Hebt u het gevoel dat het drinken, het gebruik of de gewoontes méér betekent in het leven van uw partner dan uzelf?
  • Denkt u dat het gedrag van de gebruiker veroorzaakt wordt door zijn of haar verkeerde vrienden?
  • Worden maaltijden dikwijls uitgesteld omdat de gebruiker er niet is?
  • Uit u wel eens bedreigingen zoals bijvoorbeeld: “Als je niet stopt met drinken, het gebruik of de gewoontes, verlaat ik je!”
  • Ruikt u in het geniep naar zijn/haar adem als u de drinker kust?
  • Geeft u hem (of haar) zoveel mogelijk zijn zin, omdat u bang bent dat hij (of zij) anders gaat drinken of gebruiken?
  • Voelt u zich vernederd of in verlegenheid gebracht door het gedrag van de gebruiker?
  • Lijkt het wel alsof alle vakanties en feestdagen bedorven worden door het drinken, het gebruik of de gewoontes?
  • Hebt u al eens overwogen om de politie op te bellen voor het gedrag van de gebruiker?
  • Betrapt u uzelf op zoeken naar verborgen flessen?
  • Denkt u dat de gebruiker zou moeten stoppen met drinken, het gebruik of de gewoontes uit liefde voor u?
  • Weigert u soms uitnodigingen voor feestjes en dergelijke uit schrik of angst?
  • Hebt u schuldgevoelens over de manier waarop u de gebruiker controleert?
  • Denkt u dat al uw problemen opgelost zouden zijn, als de gebruiker stopt met drinken, het gebruik of de gewoontes?
  • Hebt u wel eens gedreigd uzelf iets aan te doen, in de hoop de gebruiker bang te maken zodat hij zou zeggen: “Het spijt me” of “ik hou van je”?
  • Bent u wel eens onrechtvaardig tegen andere mensen (uw kinderen, ouders, familie, collega’s … ) omdat u kwaad bent op die ander die teveel gebruikt?
  • Hebt u het gevoel dat er niemand is die uw problemen begrijpt?

Herken je dit?

Het is een tweestrijd waarin je verkeert. Het is begrijpelijk, dat je aan die druk toegeeft, want spanningen, ruzies en conflicten leiden vaak tot een toename van het drinken/het gebruik met alle consequenties die daarbij horen. Het toedekken van het probleem betekent wel, dat jij in de omgeving van de verslaafde blijft inleveren.

Als je dit herkent, is het goed je af te vragen wat je kunt doen om zelf beter overeind te blijven en de belangen van jezelf of andere gezinsleden te beschermen. Mocht je twijfels hebben of dat je vermoedens van verslaving juist zijn dan kun je de zelftest doen. Deze geven een goede indicatie of dat het zinvol is om hulp te zoeken. Families en naasten die in deze omstandigheden verkeren, schroom niet om informatie aan te vragen voor een (vermoedelijk) verslaafde dierbare. Vaak zien zij dit als verraad naar hen toe terwijl het juist is om iemand te helpen of juist om jezelf te helpen. Privacy staat bij Choices hoog in het vaandel.

Doe de zelftest

 

Choices vindt het belangrijk dat de familie en/of de partner van de cliënt ook betrokken wordt in het proces. Want leven met iemand die verslaafd is, is niet eenvoudig en het kan de relatie erg onder druk zetten. Als familie of partner van een verslaafde, kun je soms het gevoel hebben er helemaal alleen voor te staan.  Maar ook voor jou is er hulp.